Deze pagina is vertaald uit het Engels. Als iets vreemd leest, schakel dan over naar de Engelse versie. Bekijk in het Engels.

SpreekangstSociale communicatie

Haalbaarheidsstudie (n=41 adolescenten 13-18 jaar) die toont dat VR-omgevingen sociaal-reactieve van neutrale scenario's differentiëren EN jongeren met sociale-angststoornis onderscheiden van niet-angstige leeftijdsgenoten via SUDS tijdens blootstelling

Parrish DE et al. · 2016 · Research on Social Work Practice · Experimenteel · n = 41 · Adolescenten 13-18 met sociale angst (n=20) en controles (n=21) · DOI
Mate van zekerheid: Lage zekerheid
Hoe dit is beoordeeld

Cross-sectioneel haalbaarheidsontwerp met bekende-groepen en discriminant-validiteit tests - geschikt voor de onderzoeksvraag maar vestigt geen behandelingswerkzaamheid. Steekproefgrootte n=41 (20 SAS + 21 niet-angstig) is redelijk voor haalbaarheid en validiteit maar klein voor subgroepanalyses. Peer-reviewed in Research on Social Work Practice (SAGE, gevestigd peer-reviewed tijdschrift). Hardware (VFX-3D Interactive Imagining Systems HMD met Emagin z800 optics) is vroeg-midden 2010s tijdperk - generalisatie naar huidige consumenten-HMDs (Meta Quest 2/3) vereist aanname. Gemeenschapsgeworven steekproef met meerderheid vrouwelijk (65,9%) en etnische-diversiteit rapportage. Diagnostische stratificatie gebruikte LSAS-CA cutoff 29,5 (de conservatieve drempel) in plaats van volledig ADIS-stijl diagnostisch interview.

Beoordelingen gebruiken een vereenvoudigd vier-niveau-schema (Hoog, Gemiddeld, Laag, Zeer laag), gebaseerd op de GRADE working group. Lees meer over hoe studies worden beoordeeld.

Eenenveertig adolescenten 13-18 jaar oud (20 met sociale-angststoornis volgens LSAS-CA cutoff 29,5; 21 niet-angstig) werden blootgesteld aan vier VR-omgevingen: een feestscenario, een publiek-spreekscenario en twee neutrale scenario's. Alle deelnemers rapporteerden significant hogere Subjective Units of Distress Scale (SUDS) beoordelingen tijdens feest- en publiek-spreekscenario's versus neutrale omgevingen - wat de discriminantvaliditeit van het systeem vestigt. Cruciaal: jongeren met SAS rapporteerden significant hogere SUDS in de sociale omgevingen dan niet-angstige leeftijdsgenoten - wat bekende-groepen validiteit vestigt. Adolescenten toonden acceptabele niveaus van aanwezigheid en immersie. De studie ondersteunt VR-blootstelling als haalbaar voor adolescente SAS.

Klinische kernboodschap

Een haalbaarheidsstudie met sterk bekende-groepen + discriminant-validiteit ontwerp bij adolescenten met sociale-angststoornis. VR-omgevingen differentieerden sociaal-reactieve van neutrale scenario's bij alle jongeren, EN differentieerden SAS-jongeren van niet-angstige leeftijdsgenoten op SUDS tijdens blootstelling - de twee validiteitsstukken die moeten gelden voordat VR klinisch met adolescenten kan worden gebruikt. Voor clinici die met adolescenten werken (en logopedisten die met PWS-adolescenten met sociale-angst-comorbiditeit werken) is deze studie fundamenteel adolescent-populatiebewijs. Vestigt GEEN werkzaamheid - dit is haalbaarheid en assessment-validiteit werk, met toekomstig onderzoek opgeroepen voor behandelingsuitkomsten.

Belangrijkste bevindingen

  • Gemeenschapsgeworven steekproef van 41 adolescenten 13-18 jaar oud, gemiddelde leeftijd 16 (SD 1,65), 65,9% vrouwelijk, etnisch divers (42% Kaukasisch, 37% Zwart of Afro-Amerikaans, 10,5% Aziatisch-Amerikaans, 5,3% Inheems Hawaïaans/Pacific Islander, 5,3% Hispanic/Latino)
  • Groepstoewijzing door Liebowitz Social Anxiety Scale for Children and Adolescents (LSAS-CA), conservatieve cutoff 29,5: 20 jongeren geïdentificeerd als sociaal angstig, 21 niet-angstig
  • Vier VR-omgevingen: feestscenario (sociaal), publiek-spreekscenario (sociaal), en twee neutrale omgevingen (controle)
  • Alle deelnemers rapporteerden SIGNIFICANT HOGERE SUDS-beoordelingen tijdens feest- en publiek-spreekscenario's versus neutrale omgevingen - vestigt dat VR sociaal-reactieve omgevingen differentieel angst-inducerend zijn in de verwachte richting
  • Jongeren met SAS rapporteerden SIGNIFICANT HOGERE SUDS in sociale omgevingen dan niet-angstige leeftijdsgenoten - vestigt bekende-groepen validiteit van VR-blootstelling als assessment-modaliteit voor adolescente SAS
  • Adolescenten toonden ACCEPTABELE NIVEAUS VAN AANWEZIGHEID EN IMMERSIE - kritisch haalbaarheidsbewijs voor het gebruik van VR met deze leeftijdsgroep
  • Hardware: VFX-3D Interactive Imagining Systems HMD aangepast met Emagin z800 optics (tijdperk-passend onderzoeksgraad)
  • Procedure: 5-minuten VR-blootstellingen met SUDS gesampled op vier gelijk-verdeelde tijdpunten (~75 sec intervallen); gemiddelde SUDS over tijdpunten gebruikt in analyse

Achtergrond

Sociale-angststoornis (SAS) ontstaat doorgaans rond 15,5 jaar - in de midden-adolescentie - en adolescenten met SAS hebben minder vrienden, schoolaanwezigheidsproblemen en verhoogd risico op middelengebruiksstoornissen. Ondanks het ontwikkelingsbelang van adolescente SAS was vrijwel al het VRET-onderzoek ten tijde van deze studie uitgevoerd bij volwassenen. Of VR-blootstellingsomgevingen haalbaar, acceptabel en validiteitsondersteunend zijn in de adolescentenpopulatie - en of ze zowel voor assessment als als toekomstige behandelingsmodaliteit kunnen worden gebruikt - was niet vastgesteld.

Wat de onderzoekers deden

Eenenveertig adolescenten 13-18 jaar oud werden geworven uit de gemeenschap (via flyers, sociale-netwerksites, een gemeenschapsbureau, online aanbiedingen). De Liebowitz Social Anxiety Scale for Children and Adolescents (LSAS-CA) werd gebruikt om deelnemers te stratificeren in SAS (cutoff 29,5; n=20) versus niet-angstige (n=21) groepen.

Elke deelnemer werd in gerandomiseerde volgorde blootgesteld aan vier VR-omgevingen:

Hardware was een VFX-3D Interactive Imagining Systems HMD aangepast met Emagin z800 optics. Elke blootstelling duurde 5 minuten; SUDS-beoordelingen werden gesampled op vier gelijk-verdeelde tijdpunten (~75 sec intervallen). De gemiddelde SUDS over tijdpunten was de primaire uitkomst.

Twee hypothesen werden getest:

  1. Het VR Exposure System differentieert sociaal-reactieve van neutrale omgevingen (discriminantvaliditeit).
  2. Het systeem differentieert SAS van niet-angstige jongeren op SUDS tijdens sociaal-reactieve blootstelling (bekende-groepen validiteit).

Wat ze vonden

Waarom dit ertoe doet

Deze studie vult een klinisch belangrijke leemte: eerder VRET-onderzoek was volwassen-gericht, maar de adolescentie is het ontwikkelingsvenster waar SAS ontstaat en consolideert. De validiteitsbevindingen ondersteunen het gebruik van VR-blootstelling zowel voor assessment (onderscheid van angstige van niet-angstige adolescenten) als als fundament voor toekomstig behandelingsuitkomstenonderzoek in deze leeftijdsgroep. Voor logopedisten die werken met adolescente PWS die zich presenteren met sociale-angst-comorbiditeit is dit de fundamentele adolescent-populatie evidentiebasis.

Beperkingen

Implicaties voor de praktijk

Voor clinici die VR-blootstelling gebruiken of overwegen met adolescenten - inclusief logopedisten die werken met adolescente PWS die zich presenteren met sociale-angst-comorbiditeit - biedt deze studie fundamenteel validiteits- en haalbaarheidsbewijs specifiek in de 13-18 leeftijdsgroep. De bekende-groepen validiteit (VR-uitgelokte SUDS differentieert SAS-jongeren van niet-angstige leeftijdsgenoten) ondersteunt het gebruik van VR als assessment-aanvulling naast standaard zelfrapportage-instrumenten. Het 5-minuten blootstelling-met-SUDS-sampling protocol is een klinisch efficiënt model voor in-sessie VR-werk. Voor Therapy withVR-gebruikers die zich richten op adolescente populaties ondersteunt dit het gebruik van sociale scenario's (feest, publiek spreken) met SUDS-sampling tijdens blootstelling. Behandelingswerkzaamheid hier niet vastgesteld - dit is haalbaarheid en assessment-validiteit werk.

Gerelateerde studies

Sociale communicatieSpreekangstGeneralisatie

VR-blootstelling is even effectief als groepstherapie met in-vivoblootstelling voor publieksprekangst, met blijvende resultaten

In een gerandomiseerde gecontroleerde trial met 97 volwassenen met een sociale-angststoornis waarbij publiek spreken de primaire angst was, was acht sessies VR-blootstelling even effectief als acht sessies manualized in-vivoblootstelling in groepsverband. Beide actieve behandelingen presteerden beter dan de wachtlijst op zelfrapportage en op een gedragsmatige spreektaak, en verbeteringen bleven behouden bij follow-up na 12 maanden.

Anderson PL et al. · 2013 Lees samenvatting
SpreekangstSociale communicatieGeneralisatie

Voorgeregistreerde 3-armige RCT: CBT met VR-exposure overtrof in-vivo exposure op de primaire sociale-angstuitkomst - en was praktischer

Een voorgeregistreerde drie-armige RCT randomiseerde 59 volwassenen met DSM-5 sociale angststoornis naar 14 wekelijkse sessies van CBT met VR-exposure (n=17), CBT met in-vivo exposure (n=22) of wachtlijst (n=20). De vooraf gespecificeerde superioriteitshypothese werd bevestigd: VR-exposure was significant effectiever dan in-vivo exposure op de LSAS-SR primaire uitkomst na behandeling en bij 6 maanden follow-up, en significant minder omslachtig voor therapeuten (SWEAT: 15,24 vs 24,46). Betrouwbare verandering: 76,5% VR, 68,3% in vivo, 30,0% wachtlijst.

Bouchard S et al. · 2017 Lees samenvatting
StotterenSpreekangstEcologische validiteitGeneralisatie

Pilot-RCT bij jongeren die stotteren: realtime avatar-VR is geaccepteerd en wekt arousal, maar één sessie overtrof rollenspel niet

Pilot-RCT randomiseerde 12 kinderen en jongeren die stotteren (9-18 jr) naar een van twee trainingscondities voor een ontmoeting met een onbekende acteur-leraar: een gesprek met een fotorealistische virtuele leraar in VR, live aangestuurd door hun logopedist via facial motion capture (n=6), of face-to-face logopedist-rollenspel (n=6). Het VR-systeem werd goed geaccepteerd (hoge aanwezigheid, lage cybersickness). Huidgeleiding was verhoogd vs baseline in de VR-groep; rollenspel verhoogde zelfgerapporteerde angst meer. Een sessie overtrof rollenspel niet op zelfeffectiviteit of in-vivo angst.

Delangle M et al. · 2026 Lees samenvatting
StotterenEcologische validiteitSpreekangstGeneralisatie

Bij tien kinderen en jongeren die stotteren wekten virtuele klaslokalen angst en stotterernst vergelijkbaar met een live publiek

Tien kinderen en jongeren in de schoolleeftijd die stotteren spraken onder drie condities: een leeg virtueel appartement, een virtueel klaslokaal (neutrale en uitdagende varianten) en een klein live publiek. Zelfgerapporteerde angst en clinicus-beoordeelde stotterernst in het virtuele klaslokaal verschilden niet significant van het live publiek, en virtuele-klaslokaal-angst correleerde sterk met live-publiek-angst (Spearman rho = 0,92, p < .001).

Moise-Richard A et al. · 2021 Lees samenvatting
SpreekangstGeneralisatie

VR-blootstelling is gelijk aan traditionele CGT bij angst voor spreken in het openbaar, met minder uitval

In een RCT met 88 personen produceerde VR-gebaseerde cognitieve gedragstherapie voor angst voor spreken in het openbaar verminderingen in angst die gelijkwaardig waren aan traditionele CGT en significant groter dan de wachtlijst, met opvallend minder deelnemers die uit de VR-arm afhaakten.

Wallach HS et al. · 2009 Lees samenvatting
SpreekangstSociale communicatie

PRISMA systematisch overzicht + meta-analyse van RCT's die VRET vergelijken met in-vivo blootstelling bij agorafobie, specifieke fobie en sociale fobie - met equivalente blootstellingsdosis in beide armen

Een pre-geregistreerd, PRISMA-compliant systematisch overzicht en kwantitatieve meta-analyse van gerandomiseerde gecontroleerde trials die specifiek VR-blootstellingstherapie (VRET) vergelijken met gouden-standaard in-vivo blootstelling voor agorafobie, specifieke fobie en sociale fobie - met het kritische inclusiecriterium dat de HOEVEELHEID blootstelling equivalent moet zijn in beide armen. Door te controleren voor blootstellingsdosis testen de auteurs direct of de leveringsmodaliteit (VR vs in-vivo) zelf enig uitkomstverschil drijft. Het overzicht dekt literatuur tot juni 2019. Hedges' g effectgrootte-synthese wordt uitgevoerd over de fobie-stoornissen heen, met subgroepanalyse naar stoornis.

Wechsler TF et al. · 2019 Lees samenvatting
SpreekangstSociale communicatie

Haalbaarheid- en acceptabiliteitsstudie van virtuele omgevingen voor de behandeling van sociale-angststoornis bij kinderen - fundamenteel vroeg-kindertijd VRET bewijs geciteerd als anker door Delangle 2026 en Moïse-Richard 2021

Een haalbaarheid- en acceptabiliteitsstudie van virtuele omgevingen voor de behandeling van sociale-angststoornis bij kinderen, gepubliceerd in het Journal of Clinical Child and Adolescent Psychology speciale sectie over Technologie en Geestelijke Gezondheid van Kinderen. Het werk onderzoekt of VR-blootstellingsomgevingen tolereerbaar, acceptabel en klinisch bruikbaar zijn bij kinderen met SAS - de ontwikkelingsfase voor de adolescentenpopulatie bestudeerd door Parrish 2016 en voor de volwassen VRET-literatuur verankerd door Anderson, Bouchard en Wallach. Fundamenteel bewijs vaak geciteerd als het pediatrisch-VRET anker in vervolg stotter+VR werk (Delangle 2026, Moïse-Richard 2021).

Wong Sarver N et al. · 2014 Lees samenvatting

Citeer deze studie

Als u naar deze studie verwijst in uw werk, zijn dit de canonieke citatieformaten:

APA 7th
Parrish, D. E., Oxhandler, H. K., Duron, J. F., Swank, P., & Bordnick, P. (2016). Feasibility of Virtual Reality Environments for Adolescent Social Anxiety Disorder. Research on Social Work Practice. https://doi.org/10.1177/1049731515579204.
AMA 11th
Parrish DE, Oxhandler HK, Duron JF, Swank P, Bordnick P. Feasibility of Virtual Reality Environments for Adolescent Social Anxiety Disorder. Research on Social Work Practice. 2016. doi:10.1177/1049731515579204.
BibTeX
@article{parrish2016,
  author = {Parrish, D. E. and Oxhandler, H. K. and Duron, J. F. and Swank, P. and Bordnick, P.},
  title = {Feasibility of Virtual Reality Environments for Adolescent Social Anxiety Disorder},
  journal = {Research on Social Work Practice},
  year = {2016},
  doi = {10.1177/1049731515579204},
  url = {https://withvr.app/nl/evidence/studies/parrish-2016}
}
RIS
TY  - JOUR
AU  - Parrish, D. E.
AU  - Oxhandler, H. K.
AU  - Duron, J. F.
AU  - Swank, P.
AU  - Bordnick, P.
TI  - Feasibility of Virtual Reality Environments for Adolescent Social Anxiety Disorder
JO  - Research on Social Work Practice
PY  - 2016
DO  - 10.1177/1049731515579204
UR  - https://withvr.app/nl/evidence/studies/parrish-2016
ER  -

Kent u onderzoek dat in deze hub thuishoort? Als een relevante peer-reviewed studie hier niet vermeld staat, stuur de referentie naar hello@withvr.app. De hub wordt actueel gehouden naarmate de literatuur groeit.

Financiering & onafhankelijkheid

Affiliaties: hoofdauteur Parrish, Oxhandler, Duron, Swank, Bordnick - University of Houston Graduate College of Social Work (Texas); latere auteursaffiliaties kunnen verschillen. Financieringsbronnen niet in detail geëxtraheerd. Peer-reviewed in Research on Social Work Practice (SAGE). Geen betrokkenheid van withVR BV in financiering, studieontwerp of auteurschap. Samenvatting onafhankelijk opgesteld door withVR aan de hand van het gepubliceerde peer-reviewed artikel. Het VR-systeem was een tijdperk-passende onderzoeksconfiguratie, NIET Therapy withVR of Research withVR.

Laatst beoordeeld: 2026-05-17 Volgende beoordeling gepland: 2027-05-17 Beoordeeld door: Gareth Walkom